Hydroksykwasy

Hydroksykwasy to organiczne związki chemiczne wykorzystywane głównie w kosmetyce i dermatologii. Zawierają grupę hydroksylową (-OH) i kwasową (-COOH) w swojej cząsteczce. Pomagają złuszczać naskórek oraz poprawiają ogólny wygląd skóry, a stosowane w odpowiednim stężeniu są dla niej całkowicie bezpieczne.

Hydroksykwasy

Hydroksykwasy – charakterystyka

Hydroksykwasy nazywane są również kwasami owocowymi. To grupa organicznych związków chemicznych zawierających w cząsteczce co najmniej jedną grupę karboksylową (-COOH) i co najmniej jedną grupę hydroksylową (-OH). Łączą one ze sobą właściwości alkoholi i kwasów karboksylowych. Zależnie od wzajemnego położenia grup wyróżnia się:

  • alfa-hydroksykwasy (AHA) – grupy hydroksylowa i karboksylowa przyłączone są do tego samego atomu węgla;
  • beta-hydroksykwasy (BHA) – grupy funkcyjne znajdują się przy sąsiednich atomach węgla;
  • gamma-hydroksykwasy (GHA) – grupę hydroksylową i karboksylową rozdzielają dwa atomy węgla;
  • delta-hydroksykwasy – grupy funkcyjne rozdzielają trzy atomy węgla;
  • poli-hydroksykwasy (PHA) – to hydroksykwasy zawierające więcej niż jedną grupę hydroksylową w cząsteczce. W kosmetologii cenione są przede wszystkim za łagodniejsze działanie złuszczające w porównaniu do AHA oraz mniejsze ryzyko podrażnień. Do najczęściej stosowanych PHA zalicza się glukonolakton i kwas laktobionowy.

W kosmetologii największą popularnością cieszą się alfa-hydroksykwasy (AHA), beta-hydroksykwasy (BHA) oraz poli-hydroksykwasy (PHA). Warto też wspomnieć, że wśród hydroksykwasów (z wyjątkiem kwasu glikolowego i kwasu gamma-hydroksymasłowego) występuje izomeria optyczna, związana z obecnością stereogenicznych atomów węgla.

Hydroksykwasy – rodzaje i działanie

Do grona najpopularniejszych i najchętniej stosowanych w kosmetologii hydroksykwasów zaliczyć można przede wszystkim następujące:

  • kwas glikolowy – naturalnie znaleźć go można w trzcinie cukrowej. Jest uniwersalnym środkiem złuszczającym stosowanym w stężeniu 20-70%. Wykorzystuje się go powszechnie do leczenia zmian barwnikowych takich jak przebarwienia pozapalne, melasma i plamy soczewicowate. Udowodniono przy tym, że kwas ten pobudza fibroblasty do produkcji kolagenu oraz poprawia grubość skóry do 25%;
  • kwas mlekowy – naturalnie znaleźć go można w kwaśnym mleku, a jego działanie jest zbliżone do działania kwasu glikolowego. Zastosowany w stężeniu 5-20% niszczy połączenia pomiędzy korneocytami powodując intensywne złuszczanie naskórka. W stężeniu 5% odpowiada za zmiany wyłącznie w obrębie naskórka, natomiast w stężeniu 12% wywołuje zarówno zmiany w obrębie naskórka, jak i skóry właściwej;
  • kwas cytrynowy – naturalnie występuje głównie w owocach, kwaśnym mleku, winie, burakach oraz igłach drzew iglastych. Znany jest przede wszystkim ze swojego działania wybielającego na skórę, dlatego też jest chętnie stosowanym składnikiem w kremach poprawiających koloryt cery, usuwających piegi;
  • kwas jabłkowy – jak wskazuje nazwa, w największych ilościach występuje w jabłkach, ale i w innych owocach. W niskich stężeniach (do 5%) działa nawilżająco, rozjaśniająco, natomiast w wyższych stężeniach działa peelingująco i zmiękcza zrogowaciały naskórek.

Takich kwasów oczywiście jest znacznie więcej. Pozostałymi cenionymi w kosmetologii są między innymi: kwas winowy czy kwas salicylowy.

Czy hydroksykwasy są bezpieczne?

Zastosowanie hydroksykwasów jest bezpieczne dla każdego rodzaju skóry, ważne jednak, by odpowiednio dobrać rodzaj kwasu i przede wszystkim jego stężenie. Skóra wrażliwa, naczyniowa, atopowa, z problemami dermatologicznymi prawdopodobnie będzie potrzebować niższych stężeń, niż skóra przetłuszczająca się. Dodatkowo stężenia hydroksykwasów w dostępnych drogeryjnych kosmetykach są niższe niż to wykorzystywane w profesjonalnych zabiegach złuszczających wykonywanych przez kosmetologa czy dermatologa.

Hydroksykwasy – wskazania do stosowania

Istnieje wiele wskazań do systematycznego stosowania hydroksykwasów, jednak podstawowymi są:

  • skóra tłusta;
  • łojotok;
  • rozszerzone pory;
  • trądzik pospolity i zmiany potrądzikowe;
  • rozstępy;
  • przebarwienia pozapalne, posłoneczne, fotostarzenie się skóry;
  • plamy soczewicowe;
  • rogowacenie słoneczne;
  • zmniejszona elastyczność skóry;
  • skóra sucha;
  • rogowacenie przymieszkowe;
  • rybia łuska;
  • brodawki łojotokowe, brodawki zwykłe.

O zastosowaniu hydroksykwasów w wyższych stężeniach zawsze powinien decydować lekarz dermatolog lub doświadczony kosmetolog. Szczególnie jeśli jednocześnie zmagamy się z problemami skórnymi.



Polecane produkty:

Bibliografia

  1. Broniarczyk-Dyła G., Hydroksykwasy, ich rola i zastosowanie w dermatologii i kosmetyce lekarskiej, Przegląd Dermatologiczny, 4/2002.
  2. Kaniewska A., Sperkowska B., Hydroksykwasy organiczne w fitokosmetykach rewitalizujących, Herbalism nr 1(3)/2017.

Może Cię zainteresować

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *