Ajurweda to tradycyjny system medycyny wywodzący się z Indii, którego historia sięga kilku tysięcy lat. Nazwa pochodzi od słów: „ajus”, co oznacza życie, a także „weda” – wiedzę, dlatego ajurwedę tłumaczy się jako „wiedzę o życiu”. Obejmuje wiele aspektów codziennego życia, a ukierunkowana jest na balans pomiędzy zdrowiem fizycznym a psychicznym i emocjonalnym. Jej podstawą jest holistyczne podejście do człowieka, uwzględniające m.in. sposób odżywiania, aktywność fizyczną, sen oraz praktyki relaksacyjne. W ajurwedzie istotne znaczenie mają również indywidualne predyspozycje organizmu i równowaga między ciałem a umysłem.
Zasady ajurwedy
Podstawowe zasady i cele ajurwedy można określić następująco:
- utrzymanie zdrowia tych osób, które są już zdrowe – dotyczy między innymi zasad odżywiania, higieny, trybu życia, ćwiczeń i innych aspektów. Przestrzeganie odpowiednich zaleceń pozwala ludziom zdrowym kontrolować to zdrowie i pozostać zdrowymi długo i niezależnie od okoliczności. Dodatkowo umożliwia okresowe przechodzenie procesu odmładzania nazywany w ajurwedzie „rasayana”;
- kompleksowe, ale naturalne leczenie chorób u osób chorych – zgodnie z zasadami ajurwedy pacjenta leczy się integracyjnie. Oznacza to, że postrzega się go jako połączenie ciała fizycznego, umysłu, zmysłów i duszy. Lekarz ajurwedy stara się przywrócić zdrowie pacjentowi na wszystkich poziomach, a nie tylko złagodzić objawy choroby ciała fizycznego. Najważniejsze jest zdiagnozowanie przyczyny choroby i wyeliminowanie jej.
Ajurweda wyróżnia 8 gałęzi medycyny, podobnie jak medycyna konwencjonalna wyszczególnia dziedziny medycyny. W ajurwedzie są to:
- Kayachikitsa – medycyna wewnętrzna;
- Shalakya tantra – choroby uszu, nosa, gardła i oka;
- Shalyatantra – chirurgia ogólna;
- Agada tantra – toksykologia;
- Bhutavidya – psychologia i psychiatria;
- Kaumarabhritya – pediatria;
- Rasayana – geriatria i długowieczność;
- Vajikarana – prokreacja i reprodukcja.
W diagnostyce i leczeniu ajurweda wykorzystuje znajomość 5 żywiołów: ziemi, wody, ognia, powietrza oraz eteru, jak również bierze pod uwagę pory roku odpowiadające porom życia człowieka. Niezmiernie ważna jest znajomość anatomii i kierunku przepływów energii. Tak naprawdę, by kompleksowo zajmować się ajurwedą, trzeba mieć ogromną wiedzę na ten temat, nierzadko popartą latami doświadczenia.
Zobacz również: Poranny rytuał dla zdrowia.
Ajurweda – na czym polega?
Najpierw warto określić, jaką doszą jest dany człowiek, to specyfika charakteru, zdrowia i często także wyglądu. Ajurweda wyróżnia 3 dosze:
- Vata – opisuje osoby szczupłe, o lekkiej budowie. Ich kości są cienkie i długie, a mięśnie, ścięgna i żyły najczęściej bardzo dobrze widoczne. Dłonie i stopy są u nich najczęściej chłodne, a nawet zimne. Mają ogólną tendencję do szybkiego wychładzania organizmu. Zdrowotnie mogą doświadczać zaburzeń trawienia, chronicznego wyczerpania, a nawet depresji, jeśli ich energia zostanie zaburzona. Medycznie podstawowym zaleceniem dla tego typu jest uregulowany tryb życia, regeneracja i dostateczny wypoczynek na co dzień.
- Pitta – wyróżniają się solidniejszą budową niż vata. Ich kości są grubsze, mają więcej tkanki mięśniowej o dość dobrze widocznej rzeźbie. Osoby typu Pitta charakteryzują się stosunkowo dużą siłą fizyczną. Mają tendencję do przegrzewania się, a gdy nie są w równowadze, również do gniewu, impulsywności i nienawiści. Dlatego podstawowym zaleceniem zdrowotnym dla tej doszy powinno być umiarkowanie w każdej sferze życia.
- Kapha – mają dużo tkanki mięśniowej, ale słabo widocznej lub w ogóle niewidocznej, ponieważ przykrywa ją dość obficie tkanka tłuszczowa. Zwykle cechuje je zrelaksowanie i spokój, rzadko wybuchają gniewem. Jednak gdy nie są w równowadze, mają tendencję do zawiści, zachłanności, żądzy, ospałości i lenistwa. Podstawowym zaleceniem zdrowotnym dla tej doszy musi być ruch i aktywność na każdym poziomie.
Znając doszę, lekarz ajurwedy może nie tylko szybciej diagnozować problemy zdrowotne, ale i wdrażać optymalne leczenie. Istnieje wiele metod ajurwedy, którymi można się wspierać. Przykładowymi są:
- masaż olejami;
- ziołolecznictwo;
- polewanie czoła olejem (tzw. shirodhara);
- joga i medytacja;
- ćwiczenia oddechowe;
Istotnym elementem są również rytuały poranne dostosowane do danej doszy. Ajurweda łączy więc zalecenia dotyczące stylu życia z tradycyjnymi praktykami, jednak ich skuteczność zdrowotna nie zawsze znajduje potwierdzenie w badaniach naukowych i nie powinny one zastępować leczenia o udowodnionej skuteczności.
Polecane produkty:
|
Spirulina i chlorella
Spirulina i chlorella wspomaga oczyszczanie organizmu z toksyn, w tym również z metali ciężkich. Ponadto wspiera budowanie naturalnej odporności, odmładzanie organizmu, pomaga w likwidacji zaparć, przyspiesza metabolizm i regenerację uszkodzonych tkanek Zobacz więcej... |
Bibliografia
- Ptak M., Ajurweda – medycyna indyjska, Studio Astropsychologii, Białystok 2012.
- Niedaszkowski B., Joga i ajurweda, Wydawnictwo Galaktyka, Łódź 2015.




