Odwar

Odwar to wyciąg z ziół przygotowywany przez gotowanie surowca roślinnego w wodzie. To metoda stosowana wtedy, gdy zwykłe zalanie wrzątkiem (napar) nie wystarczy. Odwary wykorzystuje się powszechnie w celach medycznych, spożywczych, kosmetycznych, a nawet jako środek do sprzątania w gospodarstwach domowych.

Co to jest odwar?

Odwary można określić jako płynną postać leku, rzadziej obecnie stosowaną niż napary. Są to świeżo sporządzone wodne wyciągi z odpowiednio rozdrobnionych suchych surowców roślinnych, otrzymywane przez wytrawianie wodą przez 10-30 minut (zależnie od rodzaju surowca roślinnego) w temperaturze powyżej 90 stopni C. Odwary otrzymuje się ze wszystkich surowców, oprócz śluzowych, z których wykonuje się maceraty.

Zobacz również: Macerat ze Spiruliny.

Odwary wykonuje się przeważnie z „trudniejszych” i mniej delikatnych surowców niż kwiaty czy liście, które bardzo dobrze nadają się do sporządzania naparów. Wszystko przez to, że dłuższe gotowanie ich doprowadziłoby do zniszczenia surowca roślinnego. Dlatego przeważnie do odwarów stosuje się stwardniałe, zdrewniałe części roślin, korzenie, korę, kłącza, nasiona, twardsze łodygi. Po gotowaniu ich, uzyskany płyn zawiera sporo garbników, składników trudno rozpuszczalnych w wodzie, związków gorzkich, minerałów. W większości są to takie związki i składniki, których wyciągnięcie z rośliny byłoby niemożliwe poprzez zwykłe zalanie jej wrzątkiem i odstawienie.

Odwar – jak przygotować?

Istnieje kilka przepisów na odwary, a różnią się one głównie czasem gotowania surowca roślinnego i proporcjami. Poszczególne kroki są jednak zwykle takie same:

• zalanie odpowiedniej ilości surowca roślinnego zimną wodą;
• gotowanie go przez 10-30 minut na wolnym ogniu;
• odstawienie całości pod przykryciem na kilka minut po upływie wskazanego czasu gotowania;
• przecedzenie całości i pozyskanie w ten sposób klarownego płynu zwanego właśnie odwarem.

Przykładowy przepis na odwar z kory dębu może prezentować się następująco:

• zalanie 1 łyżki kory dębu zimną wodą w ilości 250 ml (można ją kupić w każdym sklepie zielarskim, a często także w aptekach);
• doprowadzenie tego do wrzenia i gotowanie na małym ogniu przez 10-15 minut;
• odstawienie na 10 minut pod przykryciem;
• przecedzenie całości.

Odwar z kory dębu wykorzystuje się z reguły do przygotowywania nasiadówek, np. przy dolegliwościach intymnych i moczowych, ale również jako płukanka zmniejszająca objawy podrażnień jamy ustnej i gardła czy okład przy drobnych otarciach skóry.

Odwary – przykłady i zastosowania medyczne

Przykładowe odwary wraz z ich zastosowaniem medycznym można przedstawić w następujący sposób:

• odwar z korzenia prawoślazu – łagodzi podrażnienia gardła, suchy kaszel i chroni błony śluzowe przewodu pokarmowego;
• odwar z kory wierzby – łagodzi dolegliwości stawowe, działa przeciwzapalnie;
• odwar z kozieradki – nadaje się jako płukanka do włosów i skóry głowy, np. przy łuszczycy czy łupieżu, wspiera procesy trawienne;
• odwar z łopianu – stosowany jako wcierka łagodząca i przeciwzapalne do skóry głowy oraz jako wsparcie trawienne.

Odwary można jednak przyrządzać z wielu innych surowców roślinnych. Wymagana jest odpowiednia wiedza na temat działania poszczególnych roślin, by tym samym dobrać odwar indywidualnie do swoich potrzeb. Przed użyciem koniecznie należy wykluczyć ewentualne przeciwwskazania do stosowania odwarów, jak w przypadku każdego naturalnego surowca roślinnego.

	Spirulina w proszku 100% naturalna Spirulina w proszku od bioalgi to sproszkowana, 100% alga Spirulina platensis. Doświadczenie i wieloletnie badania sprawiły, że otrzymany produkt jest nie tylko w pełni naturalny, ale również wysokiej jakości i zawiera wysokie stężenie składników odżywczy Zobacz więcej...
	Spirulina w tabletkach 100% naturalna Spirulina platensis, którą Państwu oferujemy to 100% naturalna, słodkowodna alga o wysokiej zawartości składników odżywczych. Codziennie spożywana dostarcza organizmowi niezbędne substancje wpływające na sprawne funkcjonowanie układów w ciele człowieka. Zobacz więcej...

Bibliografia

1. Lamer-Zarawska E., Kowal-Gierczak B., Niedworok J., Fitoterapia i leki roślinne, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2020.
2. Ziołolecznictwo. Poradnik kliniczny, opracowanie zbiorowe, Wydawnictwo Forum Media, 2023.