Molibden

Molibden to pierwiastek chemiczny należący do grupy metali przejściowych. W układzie okresowym znajduje się w 6. okresie, w grupie 6 (VIB), w bloku d. Powszechnie występuje w środowisku naturalnym, w tym również w organizmie człowieka, gdzie odpowiada między innymi za uczestnictwo w procesach biologicznych i pracy enzymów.

Molibden – charakterystyka

Molibden jest srebrzystobiałym, bardzo twardym, wysokotopliwym, kowalnym metalem, bardziej miękkim od stali, o znacznej wytrzymałości w temperaturze powyżej 900 stopni Celsjusza. Wszystko to sprawia, że znajduje szerokie zastosowanie w wielu dziedzinach przemysłu, zwłaszcza w metalurgii. Molibden wykazuje wysoką podatność na utlenianie w temperaturze powyżej 400 stopni Celsjusza, dlatego wówczas musi zostać zabezpieczony przed działaniem powietrza poprzez pokrycie niklem lub krzemem. W postaci sproszkowanej molibden jest szaroczarnym proszkiem.

Jest to pierwiastek powszechnie występujący w środowisku naturalnym, zwłaszcza w litosferze, gdzie występuje głównie w kwaśnych skałach magmowych. W przyrodzie przeważnie występuje w postaci molibdenitu (MoS2). Zawartość molibdenu w glebach świata statystycznie wynosi około 0,1-7 mg/kg.

Molibden to mikroelement kluczowy dla prawidłowego rozwoju roślin. Jego niedobór skutkuje pojawianiem się jasnych plam na liściach, obumieraniem pączków kwiatowych, utrudnionym wykształcaniem się blaszek liściowych. Wyjątkowo wrażliwe na jego brak są rośliny z rodziny kapustowatych.

Molibden – wykorzystanie w przemyśle

Podstawowe zastosowanie tego pierwiastka w przemyśle obejmuje produkcję specjalnych gatunków stali odpornych na wysokie temperatury i korozję. Wykorzystuje się go też w przemyśle lotniczym, elektronicznym, zbrojeniowym, jak również do wytwarzania elementów żarówek. Dodatki związków molibdenu do smarów zwiększają ich odporność na działanie wysokich temperatur, są stosowane jako katalizatory w rafinacji ropy naftowej, jako barwniki w różnych odcieniach pomarańczowego do produkcji farb, tuszów, tworzyw sztucznych i produktów gumowych.

Molibden – wpływ na organizm człowieka

W niewielkich stężeniach molibden w organizmie człowieka jest wyjątkowo korzystnym pierwiastkiem, wręcz niezbędnym dla prawidłowego zachodzenia różnych procesów biologicznych. Udowodniono, że:

• uczestniczy w przemianach puryn, m.in. w procesie powstawania kwasu moczowego;
• pomaga w metabolizmie związków siarki, w tym usuwaniu siarczynów z organizmu;
• jest niezbędny do prawidłowego działania enzymów zależnych od kofaktora molibdenowego;
• bierze udział w przemianach niektórych aldehydów i innych związków organicznych;
• pomaga w prawidłowym przebiegu procesów metabolicznych.

Niedobór tego pierwiastka praktycznie nie występuje, natomiast nadmiar może wiązać się z niekorzystną, zbyt długą lub zbyt dużą ekspozycją na związki molibdenu, np. w miejscu pracy lub po spożyciu żywności, która była opryskiwana pestycydami zawierającymi związki metali.

Przy długotrwałym spożywaniu bardzo dużych ilości molibdenu może on między innymi zaburzać gospodarkę miedzią, a w konsekwencji prowadzić do jej niedoboru. Mogą też pojawić się objawy zatrucia molibdenem, takie jak:

• nudności;
• wymioty;
• biegunka;
• bóle głowy;
• zmęczenie;
• osłabienie;
• bóle stawów;

Może również dochodzić do podwyższenia stężenia kwasu moczowego we krwi. To z kolei może zwiększać ryzyko wystąpienia objawów przypominających dnę moczanową.

Omega 3 – olej roślinny 100% naturalny Omega 3 od bioalgi to naturalny suplement diety, który uzupełnia codzienną dietę m.in. w mikroelementy zawarte oleju z nasion pachnotki zwyczajnej (Perilla frutescens). Stanowi przede wszystkim źródło niezbędnych nienasyconych kwasów tłuszczowych (NNKT). Zobacz więcej...

Bibliografia

1. Gawęda E., Molibden i jego związki, Podstawy i Metody Oceny Środowiska Pracy 2014, nr 1(79), s. 131-140.
2. Pasieczna A., Molibden i cyna w glebach polskich, Biuletyn Państwowego Instytutu Geologicznego, 450/2012.