Monodieta

Monodieta to sposób odżywiania polegający na spożywaniu jednego produktu lub bardzo ograniczonej grupy produktów przez określony czas (np. dzień bądź kilka dni). Przykładami są dieta oparta wyłącznie na jabłkach, ryżu lub kefirze. Utrzymywanie jej przez dłuższy czas niestety skutkuje licznymi niedoborami pokarmowymi i objawami zdrowotnymi. Monodiety nie dostarczają organizmowi wszystkich niezbędnych składników odżywczych, takich jak białko, zdrowe tłuszcze, witaminy i składniki mineralne, dlatego mogą prowadzić do osłabienia, spadku energii, zaburzeń metabolicznych oraz pogorszenia ogólnego stanu zdrowia. Choć często są promowane jako sposób na szybkie oczyszczenie organizmu lub utratę masy ciała, ich skuteczność i bezpieczeństwo budzą wiele zastrzeżeń.

Monodieta

Monodieta – na czym polega?

Monodieta polega na spożywaniu jednego produktu lub jednej grupy podobnych produktów przez określony czas (najczęściej od jednego do kilku dni). Celem takich działań jest zwykle szybka utrata masy ciała lub tzw. „oczyszczenie organizmu”, choć nie ma wiarygodnych dowodów naukowych, że monodiety oczyszczają organizm. W źródłach naukowych i medycznych podkreśla się, że za usuwanie zbędnych produktów przemiany materii odpowiadają przede wszystkim wątroba i nerki. Monodieta nie wspiera ich działania, a źle lub długo stosowana może wręcz zaburzać czynność tych istotnych narządów wewnętrznych.

Przykłady monodiety to między innymi:

  • dieta jabłkowa – spożywanie głównie jabłek;
  • dieta ryżowa – oparta na gotowanym ryżu;
  • dieta bananowa – oparta głównie na bananach;
  • dieta kefirowa – oparta na kefirze;
  • dieta winogronowa – spożywanie głównie winogron;
  • dieta kapuściana – oparta na zupie kapuścianej i kapuście.

Oczywiście produkty w monodiecie można spożywać w różnej formie. Jeśli więc praktykujemy monodietę jabłkową, dozwolone są koktajle z jabłek, soki jabłkowe, jabłka surowe, jabłka pieczone i inne formy. Nie należy natomiast dodawać do nich cukru oraz (zgodnie z założeniem monodiety) innych produktów spożywczych.

Zalety i korzyści z monodiety

Monodieta jest prosta w przygotowaniu, nie wymaga większych nakładów finansowych ani czasu na gotowanie. Jest łatwa i nie wiąże się ze skomplikowanym planowaniem posiłków. Może prowadzić do zmniejszenia ilości przyjmowanych kalorii, zatem może wspierać proces odchudzania. Podobnie jak ma to miejsce w przypadku głodówek. Niektórzy zwolennicy monodiet wskazują również na możliwość chwilowego odciążenia układu pokarmowego oraz łatwiejszą kontrolę ilości spożywanego pożywienia. Warto jednak podkreślić, że korzyści te nie znajdują jednoznacznego potwierdzenia w badaniach naukowych i nie stanowią argumentu przemawiającego za długotrwałym stosowaniem monodiety.

Należy jednak pamiętać, że zarówno głodówki, jak i monodiety, nie nadają się dla każdego i nie powinny być stosowane systematycznie lub przez dłuższy czas. Konsekwencje takich praktyk są niestety negatywne i poważne.

Monodieta – wady

Źle lub długo stosowana monodieta prowadzi do niedoborów pokarmowych, a co się z tym wiąże, do szeregu różnorodnych dolegliwości, zależnie od tego, którego składnika pokarmowego zabraknie najpierw i/lub w największym stopniu. Dodatkowo osłabia organizm, może powodować zmęczenie, senność, zawroty głowy i problemy z koncentracją. Przy dłuższym stosowaniu organizm może wykorzystywać białka mięśni jako źródło energii. Dochodzi również do spowolnienia metabolizmu, dlatego efekty zmniejszania masy ciała mogą być odwrotne do zamierzonych.

Dużą wadą monodiety jest brak trwałych efektów i efekt jojo. Monodieta nie uczy zdrowych nawyków żywieniowych. Jest przeciwwskazana u dzieci, seniorów, kobiet w ciąży oraz osób przewlekle chorych. Nie ma naukowo uzasadnionych korzyści z jej stosowania. Dlatego znacznie lepiej spożywać zdrowe, zbilansowane, pełnowartościowe i urozmaicone posiłki, niż decydować się na taki krok. Jeśli nie potrafimy samodzielnie skomponować posiłków w taki sposób, by były zdrowe i by prowadziły do realnego i długotrwałego zmniejszania masy ciała, najlepiej skontaktować się z dietetykiem.



Polecane produkty:

Bibliografia

  1. Ciborowska H., Ciborowski A., Dietetyka. Żywienie zdrowego i chorego człowieka, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2021.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *