Nawodnienie organizmu

Nawodnienie organizmu jest kwestią kluczową pozwalającą na utrzymanie zdrowia i dobrego samopoczucia, a także przyczyniającą się do dobrej kondycji włosów, skóry i paznokci. Ciało ludzkie składa się w około 60-70% z wody (w zależności od wieku i stylu życia). Już niewielkie niedobory w tym zakresie mogą skutkować wystąpieniem charakterystycznych dolegliwości.

Nawodnienie organizmu

Woda w organizmie człowieka

Woda stanowi środowisko wewnętrzne każdego żywego organizmu na Ziemi, będąc rozpuszczalnikiem i transporterem dla jonów różnych pierwiastków, przenosząc impulsy nerwowe, odpowiadając za aktywność enzymów, kwasów nukleinowych oraz gospodarkę mineralną danego organizmu. Uczestniczy w utrzymaniu optymalnej temperatury ciała, wpływa na jędrność i wytrzymałość skóry, krążenie krwi i procesy jej krzepnięcia. Tworzy wszystkie inne płyny ustrojowe m.in.:

  • śluzy;
  • surowicę;
  • krew;
  • spermę;
  • ślinę;
  • łzy;
  • soki trawienne.

Organizmy żywe różnią się zawartością wody w ustroju. W przypadku człowieka dorosłego stanowi ona około 60% masy ciała, przy czym w okresie noworodkowym i niemowlęcym jest to nawet 80%. Różny jest stan uwodnienia poszczególnych tkanek. Najmniej wody zawiera tkanka kostna, jednak i tam można ją znaleźć. Organizm ludzki nie posiada rezerw wody, która mogłaby być uruchamiana w warunkach jej niedoboru. Pojawia się więc konieczność ciągłego jej uzupełniania oraz wchłaniania zwrotnego. Wprawdzie wewnątrz ustroju powstaje woda metaboliczna w ilościach około 350 ml na dobę, jednak nie jest ona w stanie wyrównywać braków wiążących się z codziennym funkcjonowaniem organizmu, nawet jeśli prowadzimy siedzący tryb życia. Niezbędne jest codzienne picie wody.

Prawidłowe nawodnienie organizmu

Zapotrzebowanie dzienne na wodę w zależności od warunków środowiskowych oraz aktywności fizycznej organizmu może wahać się od 1,5 do ponad 3 litrów na dobę. Na ostateczne zapotrzebowanie wpływa wiele czynników, zwłaszcza:

  • płeć i wiek;
  • masa ciała;
  • wzrost;
  • dzienny poziom aktywności fizycznej;
  • klimat, w którym się znajdujemy, pora roku, wilgotność powietrza;
  • ogólny stan zdrowia, ewentualne choroby (zwłaszcza biegunka, kaszel, zaburzenia trawienia, wymioty);
  • przyjmowane leki i suplementy diety;
  • potliwość ciała.

I wiele innych. Coraz częściej przyjmuje się, że na każdą wytwarzaną kcal wewnątrz organizmu niezbędne staje się dostarczenie organizmowi 1 ml wody. Zatem osoba o dziennym zapotrzebowaniu kalorycznym rzędu 2000 kcal powinna wypijać dziennie 2 l wody (2000 ml). Inny przelicznik wskazuje, że na 1 kg masy ciała powinno się wypijać około 0,02 litra wody. Zatem osoba ważąca 60 kg powinna wypijać 1,2 l wody, co specjaliści uznają jednak za niewystarczające.

Jak nawodnić organizm?

Aby nawodnić organizm, niezbędne jest picie płynów w odpowiednich ilościach dopasowanych do indywidualnych potrzeb organizmu. Zachęca się, aby była to głównie woda zawierająca minerały, jednak równie dobrze do puli wlicza się soki owocowe (najlepiej wyciśnięte samodzielnie), koktajle i smoothies, napary ziołowe. Nie wlicza się do tego kawy, mocnej, czarnej herbaty oraz alkoholu. Także kolorowe napoje gazowane i sklepowe nektary owocowe nie są w stanie skutecznie nawodnić organizmu. Wręcz przeciwnie, nasilają pragnienie i dostarczają pustych kalorii.

Bardzo dobrym pomysłem jest samodzielne przygotowanie napoju izotonicznego. Wystarczy zmieszać 1 l wody z 6-8 kryształkami soli kłodawskiej lub soli himalajskiej, a także łyżeczką miodu, sokiem wyciśniętym z cytryny, listkami rozgniecionej mięty. Po dobrym zmieszaniu napój nadaje się do picia. To świetna opcja podczas upałów, w przypadku osób z biegunkami, gorączkami i zmagających się z wymiotami, u sportowców i innych grup konsumentów narażonych na odwodnienie.

Odwodnienie – objawy

Pierwszym objawem odwodnienia jest uczucie pragnienia. Zdarza się jednak, że niektórzy zupełnie go nie odczuwają, nawet jeśli w ciągu dnia wcale nie piją wody, tylko kawę czy herbatę. Warto wtedy samodzielnie kontrolować liczbę wypijanych szklanek wartościowych płynów, np. ustawiając sobie w telefonie przypomnienia. Inne objawy odwodnienia mogą być następujące:

  • osłabienie i przewlekłe zmęczenie;
  • bóle głowy i zawroty głowy;
  • zaburzenia koncentracji i pamięci;
  • stan przedomdleniowy;
  • rzadkie oddawanie moczu, który przybiera ciemne zabarwienie;
  • drgawki;
  • zaburzenia świadomości;
  • utrata przytomności;
  • suchość skóry i łuszczenie się naskórka;
  • łamliwość i nadmierne wypadanie włosów;
  • zaburzenia miesiączkowania u kobiet.

Osoba skrajnie odwodniona powinna znaleźć się na oddziale szpitalnym, aby lekarze mogli uzupełnić poziom płynów i elektrolitów za pomocą kroplówki.



Polecane produkty:

Bibliografia

  1. Dymarska E., Janczar-Smuga M., Woda jako niezbędny składnik pokarmowy w żywieniu osób w podeszłym wieku, Prace Naukowe Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu, 461/2016.
  2. Karowicz-Bilińska A., Woda i jej znaczenie dla organizmu kobiety, Ginekol Pol. 2011, 82, 455-459.
  3. Orysiak J., Młynarczyk M., Zalecenia na temat prawidłowego stanu nawodnienia wśród pracowników, Państwowy Instytut Badawczy Warszawa 2022.

Może Cię zainteresować

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *