Sinice

Sinice (inaczej: cyjanobakterie) to organizmy żyjące głównie w wodzie (zarówno słodkiej, jak i słonej), mogące być wykorzystywane w przemyśle i w branży suplementacyjnej. Są ważne dla środowiska naturalnego, choć wyróżnia się też sinice szkodliwe, które prowadzą do wymierania lokalnych ekosystemów. Sinice mają zdolność do fotosyntezy, dzięki czemu produkują tlen i uczestniczą w obiegu pierwiastków w środowisku. Niektóre gatunki mogą również wiązać azot atmosferyczny, wpływając na żyzność ekosystemów wodnych. W sprzyjających warunkach, szczególnie przy nadmiernej ilości substancji odżywczych w wodzie, sinice mogą jednak intensywnie się namnażać i tworzyć zakwity.

Czym są sinice?

Glony i sinice (cyjanobakterie) są naturalnymi komponentami wielu ekosystemów wodnych, w tym mórz i oceanów. Pojawienie się sinic na Ziemi datuje się na około 3,5 miliarda lat temu, można więc śmiało uznać, że to jedne z pierwszych organizmów żyjących na planecie. Pod względem taksonomicznym należą do bakterii i mają ogromną zdolność przystosowania się do zmiennych czynników środowiska naturalnego. Pozwala to im przeżyć w różnych, także trudnych warunkach.

Sinice naturalnie występują w glebie, na skałach, na korze drzew, na lodowcach, a nawet w gorących źródłach, gdzie temperatura może dochodzić do +90°C. Niektóre gatunki wchodzą w skład porostów, żyją w symbiozie z wodnymi paprociami, sagowcami, wątrobowcami i glewikami. Występują zarówno w wodach słonych, jak i śródlądowych, unosząc się swobodnie w toni wodnej pośród innych grup fitoplanktonu (m.in. zielenic, okrzemek, bruzdnic, kryptofitów, euglenin, złotowiciowców) lub tworząc maty bentosowe na dnie zbiorników.

Sinice – znaczenie dla środowiska naturalnego

Sinice odpowiadają między innymi za współudział w tworzeniu atmosfery tlenowej, która zdeterminowała rozwój wszystkich form życia na Ziemi. Glony i sinice pełnią kluczową rolę w globalnym obiegu węgla i azotu w przyrodzie, są też ważnymi producentami materii pierwotnej. Obecność tych organizmów w przyrodzie jest wyjątkowo mocno odnotowywana w sytuacjach, w których pojawiają się masowo, tworząc zjawisko określane jako zakwity wody.

Ponadto ważną cechą charakterystyczną sinic jest produkcja metabolitów wtórnych wykazujących różnorodną aktywność biologiczną. Wśród tych metabolitów są zarówno związki toksyczne, jak i te, które mogą znaleźć biotechnologiczne zastosowanie.

Jeśli chodzi o toksyczne działanie sinic, wynika ono w największym stopniu z produkowanych przez nie cyjanotoksyn. Mogą one występować w wodzie podczas intensywnego zakwitu sinic. Najważniejsze rodzaje toksyn i ich działanie to:

• hepatotoksyny (np. mikrocystyny) – uszkadzają wątrobę;
• neurotoksyny (np. anatoksyna-a) – oddziałują na układ nerwowy, mogą powodować osłabienie, drżenia, zaburzenia oddychania;
• dermatotoksyny – mogą wywoływać podrażnienie skóry, wysypkę i pieczenie oczu.

Z tego też względu gdy tylko pojawi się ryzyko zakwitu wody lub zwiększonej obecności sinic w wodzie, zaleca się unikanie jej picia oraz kąpieli w niej. Kontakt z wodą zawierającą sinice lub ich toksyny może prowadzić do podrażnień skóry i innych niepożądanych objawów.

Sinice w diecie człowieka

Sinice uznawane są również za bogate źródło metabolitów wtórnych o potencjalnym działaniu prozdrowotnym. Dla przykładu w bałtyckich sinicach wyszczególniono m.in. spumiginy i aeruginozyny, czyli inhibitory proteaz, enzymów hydrolitycznych, które biorą udział w takich procesach jak trawienie, koagulacja krwi, fibrynoliza, apoptoza. Z tego względu są przedmiotem badań pod kątem potencjalnego zastosowania w terapii chorób układu krążenia, zakrzepicy, nadciśnienia tętniczego oraz infekcji wirusowych.

Inną grupą metabolitów sinic są anabaenopeptyny, inhibitory fosfataz białkowych. Związki, które modyfikują aktywność tych enzymów, są poszukiwanymi czynnikami terapeutycznymi w chorobie Parkinsona, nowotworach, białaczce szpikowej oraz przeroście mięśnia sercowego.

Przykładem sinicy (o potwierdzonych licznymi badaniami naukowymi) wykorzystywanej w suplementacji jest natomiast Spirulina, która sprzedawana jest jako Spirulina w tabletkach lub Spirulina w proszku. Można ją stosować codziennie jako suplement diety i źródło pełnowartościowego białka, żelaza, antyoksydantów (zwłaszcza fikocyjaniny). Znajduje też zastosowanie do pielęgnacji skóry i włosów.

	Spirulina w tabletkach 100% naturalna Spirulina platensis, którą Państwu oferujemy to 100% naturalna, słodkowodna alga o wysokiej zawartości składników odżywczych. Codziennie spożywana dostarcza organizmowi niezbędne substancje wpływające na sprawne funkcjonowanie układów w ciele człowieka. Zobacz więcej...
	Spirulina w proszku 100% naturalna Spirulina w proszku od bioalgi to sproszkowana, 100% alga Spirulina platensis. Doświadczenie i wieloletnie badania sprawiły, że otrzymany produkt jest nie tylko w pełni naturalny, ale również wysokiej jakości i zawiera wysokie stężenie składników odżywczy Zobacz więcej...

Bibliografia

1. Mazur Z., Ślesak I., Cyjanobakterie (sinice) – organizmy, którym niestraszne jest promieniowanie UV, Problemy Nauk Biologicznych, 4/2022.
2. Mazur-Marzec H., Błaszczyk A., Kobos J., Toruńska-Sitarz A., Naturalne produkty glonów i sinic Morza Bałtyckiego – zagrożenie czy nadzieja, 2015.