Makrofagi są komórkami prezentującymi antygen, należą do grona struktur układu immunologicznego. Powstają z monocytów krążących we krwi, które po przejściu do tkanek dojrzewają właśnie w makrofagi. Ich istotną rolą i właściwością jest zdolność do fagocytozy, czyli pochłaniania szkodliwych komórek i cząsteczek oraz trawienia ich własnymi enzymami.

Makrofagi – charakterystyka
Makrofagi to komórki fagocytujące, będące jednym z typów leukocytów (krwinek białych), zaliczane do tkanki łącznej i uczestniczące przede wszystkim w odpowiedzi odpornościowej nieswoistej. Czas przeżycia makrofagów jest zróżnicowany i wynosi od kilku godzin do kilku lat, zależnie od przebiegu odpowiedzi immunologicznej, w której biorą udział.
Wywodzą się z komórek szpiku kostnego, a dokładniej z monocytów, które tworzą się z komórek macierzystych hemopoezy. Wyróżnia się makrofagi osiadłe lub wędrujące. W organizmie człowieka spotkać je można w niemal wszystkich tkankach wewnętrznych, w największej ilości jednak w sercu, płucach, wątrobie, błonach maziowych i surowiczych, kościach, narządach limfatycznych czy w ośrodkowym układzie nerwowym.
Pod względem wyglądu w obrazie mikroskopowym, makrofagi z reguły mają 20-80 µm średnicy, czyli są kilka razy większe niż np. limfocyty. Nie mają jednej stałej formy. Ich kształt jest niestandardowy, „rozlany”, z wypustkami, ponieważ komórki te potrafią się rozciągać i obejmować swoim zasięgiem to, co chcą pochłonąć. Mają także duże jądro komórkowe i obfitą cytoplazmę.
Rola makrofagów w organizmie człowieka
Wśród makrofagów wyróżnia się zwykle 2 rodzaje subpopulacji, zależnie od drogi ich powstawania i przede wszystkim od funkcji w organizmie człowieka. Są to makrofagi:
- makrofagi M1 – pośredniczące w odpowiedzi immunologicznej i reakcjach przeciwnowotworowych. Ich główna funkcja opiera się na fagocytozie i destrukcji bakterii, eliminacji komórek nowotworowych oraz wytwarzaniu cytokin prozapalnych (jako główne czynności w ramach odporności wrodzonej). Dodatkowo makrofagi te odpowiadają za promowanie odpowiedzi przeciwnowotworowej poprzez aktywację komórek o własnościach cytotoksycznych;
- makrofagi M2 – o właściwościach supresyjnych, takich jak obniżenie odporności antynowotworowej przy poprawie gojenia ran. Tak naprawdę najistotniejszą rolą makrofagów tego rodzaju jest ich uczestnictwo w rozwoju nowotworów, co dotyczy zarówno guzów litych, jak i nowotworów układu krwiotwórczego. Makrofagi są obecne podczas wszystkich stadiów progresji tych chorób i odgrywają pierwszoplanową rolę w nowotworach pierwotnych.
Ich skróconą rolę można także przedstawić następująco:
- fagocytoza patogenów – makrofagi zjadają je, a następnie w swoim wnętrzu trawią i fragmentują, by usunąć na zewnątrz resztkowe ich części, niewywołujące już żadnych patologii;
- prezentacja antygenów – pokazywanie patogenów pozostałym komórkom odpornościowym;
- regulacja stanu zapalnego – wydzielają substancje, które mogą zarówno nasilać stan zapalny, jak i go zmniejszać, zależnie od potrzeb;
- naprawa tkanek – eliminują martwe komórki i wspierają procesy gojenia.
Makrofagi utrzymują stan homeostazy w tkankach głównie dzięki swoim własnościom fagocytarnym oraz charakterystycznej ekspresji wielu receptorów na błonie komórkowej.
Makrofagi – normy
Nie sposób ustalić normy dla makrofagów ani sprawdzić ich poziomu w organizmie człowieka. Wszystko przez to, że komórki te nie krążą we krwi, tam znajdują się ich prekursorzy, czyli monocyty. Makrofagi przebywają głównie w tkankach (wątroba, płuca, skóra, śledziona, mózg i wielu innych). Można więc jedynie ocenić poziom monocytów (stanowią około 2-8% leukocytów), co i tak nie będzie do końca miarodajne w kontekście sprawdzania poziomu makrofagów.
Polecane produkty:
|
Acerola organiczna
Suplement diety Acerola to przede wszystkim źródło naturalnej witaminy C. Pomaga w prawidłowym funkcjonowaniu układu odpornościowego, przyczynia się do zmniejszenia zmęczenia i znużenia, pomaga w ochronie komórek przed stresem oksydacyjnym … Zobacz więcej... |
Bibliografia
- Kopeć-Szlęzak J., Makrofagi i ich rola w układzie krwiotwórczym, Journal of Transfusion Medicine 2014, Tom 7, nr 3, 84-92.
- Silverthorn D., Fizjologia człowieka, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2018.



