Migrena

Migrena to przewlekła choroba neurologiczna charakteryzująca się nawracającymi, silnymi, pulsującymi napadami bólu głowy, z reguły jednostronnego. Towarzyszą temu nudności, wymioty, nadwrażliwość na światło i dźwięk. Nierzadko schorzenie wyklucza pacjenta z życia na kilka dni. Jego diagnostyką i leczeniem zajmuje się lekarz neurolog.

Migrena

Migrena – przyczyny

Etiologia migreny pozostaje wciąż nieznana, mimo lat obserwacji i badań klinicznych. Na podstawie dotychczasowych ustaleń można jednak uznać, że to uwarunkowana genetycznie kanałopatia, w powstawaniu której bierze udział kilka różnych genów. Charakteryzuje ją szczególna skłonność do wzmożonej aktywności naczynioruchowej, wywoływanej napadowymi zmianami w ośrodkowym układzie nerwowym. Wśród czynników sprzyjających ujawnieniu się migreny są:

  • występowanie migreny w rodzinie;
  • niski stopień wykształcenia – zależność częstości pojawiania się napadów bólu głowy od wykształcenia okazała się jednak nieznamienna statystycznie na podstawie analizowanych badań;
  • bóle głowy w przeszłości.

Migrena cechuje się indywidualnym rytmem biologicznym napadów. Mimo powszechności występowania wciąż pozostaje niejasną chorobą neurologiczną.

Atak migreny – co może go wywołać?

Wykazano, że migrenę wywoływać mogą określone czynniki. Nie są one przyczynami tej patologii, lecz inicjatorami przykrych dolegliwości. Do grona takich czynników ryzyka zaliczyć można przede wszystkim:

  • nagły, silny, chroniczny stres;
  • zbyt mało lub zbyt dużo snu;
  • nieregularne godziny snu;
  • błędy dietetyczne, w tym pomijanie posiłków, picie alkoholu (zwłaszcza piwa lub czerwonego wina), picie dużej ilości kawy lub jej nagłe odstawienie, spożywanie serów długo dojrzewających, kakao, glutaminianu sodu, odwodnienie;
  • bodźce zmysłowe takie jak błyski świetlne, bardzo mocne i stałe oświetlenie, hałas;
  • czynniki hormonalne – na przykład miesiączka lub owulacja u kobiet, menopauza, andropauza;
  • zmiany ciśnienia atmosferycznego, nagłe zmiany pogody;
  • nagły, intensywny wysiłek, zwłaszcza przebiegający z przeciążeniem mięśni karku;
  • przyjmowanie niektórych leków, na przykład rozszerzających naczynia krwionośne.

Jednocześnie warto podkreślić, że u każdej osoby napad migreny może wywoływać coś innego. Dlatego na początku warto jest prowadzić tzw. dzienniczek migren, w którym zapisywane są każdego dnia: przyjmowane leki, spożywane produkty, wypijane płyny, narażenie na czynniki zewnętrzne, by znaleźć czynniki wywołujące migrenę i tym samym unikać ich w przyszłości.

Migrena – objawy

Napad migreny trwa 4-72 godziny, może też charakteryzować się różną intensywnością. Cechują się przy tym indywidualnym rytmem biologicznym – u blisko 75% osób pojawiają się do 3 razy w miesiącu, u 48% – co najmniej raz w miesiącu, natomiast u 24% – częściej niż dwa razy w miesiącu. Głównym objawem migreny jest silny ból głowy, z reguły opisywany jako ostry, pulsujący, wręcz tętniący. Nasila się przy ruchu, schylaniu się, chodzeniu po schodach, a jego lokalizacja obejmuje głównie skroń, czoło, okolicę oka, częściej po jednej stronie, niż po obu. Niekiedy bólowi towarzyszą inne dolegliwości takie jak nudności i wymioty, nadwrażliwość na bodźce, osłabienie.

U niektórych osób migrena może przebiegać z tzw. aurą, czyli objawami zwiastującymi nadejście źródłowego bólu. Są nimi: występowanie mroczka migocącego lub błysków świetlnych w polu widzenia, plamek, form geometrycznych, np. linii w kształcie zygzaków i migotań oraz zajęcie połowy pola widzenia.

Migrena – domowe sposoby

Celem zmniejszania intensywności napadów migreny i skracania czasu ich trwania sięgnąć można po domowe sposoby, takie jak:

  • ciemność i cisza – często wystarczy zasłonić okna, wyłączyć ekran, położyć się w cichym pokoju chociaż na 30 minut;
  • zimny lub ciepły okład przyłożony na czoło, skronie lub kark;
  • nawodnienie organizmu – warto systematycznie co kilkanaście minut popijać małe łyki wody, najlepiej letniej. Można dodać do niej odrobinę soli kłodawskiej lub elektrolity z apteki;
  • kofeina – niewielka ilość kawy lub herbaty na początku ataku może pomóc, jednak zbyt duże ilości zdecydowanie zaostrzą problem. Dlatego przy tej metodzie należy zachować ostrożność;
  • suplementacja magnezu – najlepiej sprawdzi się cytrynian lub diglicynian w dawce 200-400 mg;
  • imbir – świeży (jako napar) albo kapsułki;
  • delikatny masaż obejmujący skronie, kark, barki – skupiamy się raczej na powolnych ruchach, bez „ugniatania”. Warto bazować także na olejku lawendowym lub olejku miętowym;
  • ćwiczenia oddechowe;
  • sen (krótki) – 20-60 minut drzemki bywa zbawienne.

Można też sięgnąć po ziołolecznictwo, choć nie sprawdza się ono u każdego pacjenta. Z reguły praktykuje się picie naparów z mięty pieprzowej, złocienia maruny, rumianku, lawendy lub melisy.



Polecane produkty:

Bibliografia

  1. Stępień A., Kozubski W., Rożniecki J., Domitrz I., Rozpoznawanie i leczenie migreny 2024 – aktualizacja rekomendacji – opracowanie Grupy Ekspertów Sekcji Bólu Głowy Polskiego Towarzystwa Neurologicznego i Polskiego Towarzystwa Badania Bólu, Ból, 25/2024.
  2. Wójcik-Drączkowska H., Bilińska M., Nyka W., Migrena – rozpoznanie i leczenie, Forum Medycyny Rodzinnej 2007, Tom 1, nr 2, 109-114.
  3. Stępień A., Migrena, Neurologia Tom 3, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2018.

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *