Tłuszcze zwierzęce to substancje pochodzenia naturalnego, pozyskiwane z tkanek i produktów zwierzęcych. W największych ilościach z mięsa, mleka oraz tłuszczu podskórnego. Stanowią mieszaniny estrów gliceryny i wyższych kwasów tłuszczowych, a zalicza się je do grupy tłuszczów nasyconych. Dlatego też ich nadmiar w diecie jest szkodliwy. Udowodniono, że zwiększa ryzyko licznych chorób i problemów zdrowotnych, zaliczanych do tzw. chorób cywilizacyjnych.

Co to są tłuszcze zwierzęce?
Tłuszcze są jednym z podstawowych składników odżywczych, pełnią ważne funkcje w organizmie człowieka. To główny składnik energetyczny żywności i są kluczowe do prawidłowego funkcjonowania organizmu. Tłuszcze spożywcze otrzymuje się głównie wskutek wytopu surowych tłuszczy zwierzęcych przy zastosowaniu wysokiej temperatury w procesach technologicznych. Pod względem chemicznym tłuszcze są estrami wyższych kwasów monokarboksylowych (kwasów tłuszczowych) z glicerolem. Tłuszcze zwierzęce (stałe) oraz oleje tłuszczowe (ciekłe tłuszcze roślinne) zawierają około 97% rzeczywistych tłuszczów. Z kolei obok nich występują substancje tłuszczopodobne oraz inne związki, strukturalnie odmienne, określane jako komponenty dodatkowe.
Zwierzęce tłuszcze występują głównie w postaci stałej i zawierają nasycone reszty kwasowe o długich łańcuchach, zaś tłuszcze roślinne są zwykle cieczami i zawierają nienasycone reszty kwasowe. Tłuszcze są istotnym wysokoenergetycznym składnikiem diety każdego człowieka, obok węglowodanów i białek. Są podstawową grupą składników pokarmowych, spełniającą w organizmie ważne funkcje. Jednakże tłuszcze zwierzęce nie powinny stanowić sporej puli składników odżywczych, a nawet tłuszczów w diecie człowieka. Ich nadmiar uznawany jest za szkodliwy. Zdecydowanie korzystniejsze jest systematyczne spożywanie tłuszczów roślinnych.
Przykłady nasyconych kwasów tłuszczowych pochodzenia zwierzęcego to:
- kwas stearynowy;
- kwas mirystynowy;
- kwas masłowy;
- kwas palmitynowy.
Kwasy tłuszczowe po spożyciu ulegają rozłożeniu i wchłonięciu w obrębie jelita cienkiego, skąd są transportowane do krwi i istotnych narządów wewnętrznych. Właśnie z tego względu nadmierne spożycie tłuszczów zwierzęcych może doprowadzić do otłuszczenia narządów wewnętrznych, np. wątroby.
Tłuszcze zwierzęce – wpływ na zdrowie człowieka
Współcześni naukowcy są zdania, że ogólne spożycie tłuszczu nie powinno przekraczać 30% energii w diecie. Oznacza to, że dla diety 1500 kcal, nie powinno to być więcej niż 50 g tłuszczu dziennie. Dodatkowo spożycie to musi pokrywać zapotrzebowanie na niezbędne nienasycone kwasy tłuszczowe i dostarczać odpowiednią ilość kwasów tłuszczowych z rodziny Omega 3. Niestety w dzisiejszych czasach dość powszechnym zjawiskiem dietetycznym jest spożywanie nadmiaru tłuszczów zwierzęcych (mięso, fast-foody, smażone dania, słodycze, masło i smalec), co ma wiele negatywnych konsekwencji zdrowotnych.
Nadmiar tłuszczu zwierzęcego w diecie człowieka zwiększa ryzyko rozwoju nadwagi i otyłości oraz innych zaburzeń metabolicznych i chorób żywieniowozależnych. Wśród nich wymienia się najczęściej:
- nieprawidłowe stężenie lipidów i lipoprotein we krwi;
- cukrzycę typu 2;
- insulinooporność;
- zwiększone stężenie kwasu moczowego we krwi;
- zaburzenia sercowo-naczyniowe, takie jak nadciśnienie tętnicze, niewydolność krążenia, choroba niedokrwienna serca, zakrzepica żylna, udary;
- nowotwory różnych narządów, przede wszystkim jelita grubego i piersi.
Każdy z tych problemów zdrowotnych ma również dodatkowe konsekwencje. Przykładowo otyłość wymienia się też jako przyczynę zaburzeń płodności, chorób układu oddechowego, takich jak niedotlenienie, zespół bezdechu nocnego, astmę oraz licznych chorób przewodu pokarmowego, w tym stłuszczeniowego zapalenia wątroby, kamicy żółciowej, przepukliny oraz zmian zwyrodnieniowych układu ruchu. Z otyłością coraz więcej osób wiąże również niską samoocenę, ryzyko depresji i lęk w kontaktach społecznych.
Ciekawostką jest, że aktualne wyniki badań wskazują na nietypową zależność. Zastąpienie 1% energii z nasyconych kwasów tłuszczowych przez jedno- i wielonienasycone kwasy tłuszczowe, węglowodany z produktów pełnoziarnistych i/lub białko roślinne zmniejsza o 4-8% ryzyko zachorowania na choroby sercowo-naczyniowe.
Polecane produkty:
|
Olej z czarnuszki egipskiej (Nigella sativa) 100% oryginalny
Naturalny, wysokiej jakości olej z czarnuszki egipskiej bioalgi zawiera kompleks niezbędnych nienasyconych kwasów tłuszczowych Omega 3‑6‑9. Tłoczony na zimno, wspiera odporność, skórę, układ pokarmowy, ... Zobacz więcej... |
Bibliografia
- Kowalski Z., Makara A., Własności i metody otrzymywania tłuszczy spożywczych w przemyśle mięsnym, Czasopismo Techniczne, 16/2012.
- Ostrowska L., Dietetyka. Kompendium, Wydawnictwo PZWL, Warszawa 2020.
- Kmiecik D., Szopa M., Kobus-Cisowska J., Przeor M., Jędrusek-Gorlińska A., Szymandera-Buszka K. Słodycze jako źródło tłuszczu i nienasyconych kwasów tłuszczowych w diecie, Bromatologia i Chemia Toksykologiczna, 3/2016.
- Dybkowska E., Rola kwasów tłuszczowych w żywieniu i zdrowiu człowieka, Warszawa 2015.




