Prawoślaz lekarski (łac. Althaea officinalis) to roślina lecznicza należąca do rodziny ślazowatych, od dawna wykorzystywana w fitoterapii ze względu na swoje dobrze udokumentowane właściwości powlekające, łagodzące i przeciwzapalne. Zawarte w nim związki śluzowe tworzą na powierzchni błon śluzowych warstwę ochronną, co ma szczególne znaczenie w przypadku podrażnień gardła, krtani oraz przewodu pokarmowego. Z tego względu prawoślaz lekarski często jest stosowany jako wsparcie w łagodzeniu objawów infekcji górnych dróg oddechowych, takich jak przeziębienie, grypa czy angina, zwłaszcza przy męczącym, suchym kaszlu i chrypce. Jego działanie nie ogranicza się jednak wyłącznie do układu oddechowego. Znajduje on również zastosowanie w dolegliwościach ze strony układu pokarmowego, gdzie pomaga chronić i regenerować błonę śluzową. Prawoślaz lekarski dostępny jest zarówno w postaci preparatów aptecznych i suplementów diety, jak i w formie surowca zielarskiego do samodzielnego przygotowania naparów czy odwarów. Wybór odpowiedniej formy oraz jakości surowca ma jednak kluczowe znaczenie dla skuteczności jego działania. Z tego względu warto zwrócić uwagę na standaryzację i pochodzenie produktu.
Prawoślaz lekarski jest rośliną wieloletnią, roczną lub dwuletnią naturalnie rosnącą na terenach Europy oraz Azji, można uprawiać ją w przydomowych ogródkach. Poznać ją można po pojedynczych kwiatach zebranych po kilka w kątach liści w szczytowej części pędu. Liście są natomiast duże, sercowate i ząbkowate na brzegach. Jeśli chodzi o wymagania uprawne, roślina preferuje gleby lekkie, wilgotne, żyzne i dobrze przepuszczalne. Optymalne pH gleby to dla niej zakres 6,0–7,5. Dość dobrze rośnie na stanowiskach wilgotnych, nawet przy stałym dostępie do wody. Wymaga stanowiska raczej ciepłego i nasłonecznionego, wykazuje odporność na mrozy, choć młode sadzonki zaleca się ochraniać w trakcie mrozów i przymrozków.
Surowcem leczniczym jest zarówno korzeń prawoślazu, jak i liście prawoślazu. Korzenie i części nadziemne zbiera się od końca pierwszego roku uprawy, zazwyczaj wczesną jesienią. Po zbiorze niezbędne jest suszenie w przewiewnym miejscu, by przedłużyć trwałość surowców i przygotować je do użycia.
Prawoślaz lekarski jest rośliną bardzo bogatą w składniki biologicznie aktywne, przede wszystkim w:
Wywary i wyciągi z korzenia prawoślazu to tradycyjny produkt leczniczy roślinny stosowany jako środek łagodzący objawy podrażnień błony śluzowej jamy ustnej i gardła oraz związany z tym suchy kaszel. Roślina wykazuje ponadto właściwości antybakteryjne, może przyspieszać leczenie infekcji bakteryjnych i łagodzić związane z nimi dolegliwości. Wspomaga pracę układu pokarmowego i wpływa korzystnie na systematyczne wypróżnianie, głównie ze względu na stymulację ruchów perystaltycznych jelit. Ostudzone napary sprawdzają się także do płukania jamy ustnej oraz gardła w celu ich odkażenia oraz w formie okładów na oczy, zwłaszcza przy silnych podrażnieniach i stanach zapalnych (po konsultacji z lekarzem okulistą).
Najbardziej znaną właściwością prawoślazu lekarskiego jest jednak wciąż jego działanie powlekające błony śluzowe jamy ustnej i gardła, za co odpowiadają wymienione wyżej śluzy. Tworzą one na powierzchni tkanek cienką, lekką warstwę ochronną, której obecność łagodzi podrażnienia, zmniejsza zaczerwienienia i stany zapalne, a co się z tym wiąże, działa przeciwbólowo.
Jak w przypadku każdej rośliny czy surowca zielnego, tak i tutaj wymienia się pewne przeciwwskazania do jej stosowania. Bezwzględne przeciwwskazanie stanowi oczywiście nadwrażliwość lub alergia na prawoślaz lekarski oraz inne rośliny z tej rodziny. Prawoślazu lekarskiego w większych ilościach nie powinno się przyjmować ponadto w następujących przypadkach:
W razie wątpliwości lub przy chorobach przewlekłych najlepiej skonsultować się z lekarzem.
|
Olej z czarnuszki
Czarnuszka to wszechstronny, naturalny produkt o potwierdzonym, niezwykle szerokim działaniu. Wykazuje właściwości m.in. antyseptyczne, antywirusowe, przeciwbakteryjne, przeciwgrzybicze, przeciwalergiczne ... Zobacz więcej... |
Może Cię zainteresować
