Czarnuszka

Czarnuszka (Nigella sativa) jest gatunkiem rośliny z rodziny jaskrowatych. Dziko rośnie w basenie Morza Śródziemnego, ale w wielu krajach, również w Polsce, uprawia się ją w celach leczniczych i spożywczych.

Czarnuszka (Nigella sativa)

Czarnuszka – charakterystyka rośliny

Czarnuszka rośnie do maksymalnej wysokości 40 cm, jest wzniesiona i rozgałęziona. Posiada duże kwiaty o średnicy około 3 cm, które wyrastają pojedynczo na szczycie pędów. Są zwykle białego lub jasno niebieskiego koloru o seledynowych szczytach.

Owoce rośliny składają się z całkowicie ze sobą zrośniętych 5-10 mieszków. Nasiona czarnuszki są czarne, kanciaste i poprzecznie zmarszczone. Posiadają silny, aromatyczny, lekko ostry zapach i korzenny smak.

Czarnuszka wymaga słonecznego stanowiska i żyznej, stale wilgotnej gleby. Uprawia się ją z nasion, które wzrastają po 14 dniach. Młode siewki wzrastają jednak bardzo powoli, dlatego wymagane jest regularne plewienie grządek.

Czarnuszka – skład

Czarnuszka stosowana jest w celach leczniczych, kosmetycznych lub kulinarnych. Jej nasiona bogate są w:

Czarnuszka – właściwości

Większość udowodnionych efektów farmakologicznych czarnuszki przypisuje się chinonowym związkom obecnym w nasionach. Największą część z nich stanowi tymochinon. W skrócie, czarnuszka wykazuje działanie:

  • przeciwzapalne;
  • przeciwutleniające;
  • antynowotworowe;
  • przeciwgrzybicze;
  • przeciwbakteryjne;
  • przeciwwrzodowe;
  • przeciwdrgawkowe.

Działanie antyoksydacyjne i przeciwzapalne

Czarnuszka działanie antyoksydacyjne zawdzięcza obecności ekstraktu, oleju tłustego, olejków eterycznych i zawartych składników. Olej tłusty wywiera silniejsze działanie przeciwutleniające od tymochinonu. Z tymi efektami ściśle związane jest działanie przeciwbólowe.

Aby udowodnić przeciwzapalne działanie czarnuszki naukowcy podali szczurom jej składniki (głównie tymochinon). Po kilku dniach zauważono istotny spadek poziomu cytokin Th2 i eozynofilów w płucach oraz zmniejszenie reakcji zapalnej dróg oddechowych. Olej tłusty z kolei powoduje hamowanie produkcji mediatorów zapalnych.

Działanie przeciwcukrzycowe

Czarnuszka wykazuje działanie przeciwcukrzycowe, ponieważ obniża stres oksydacyjny i utrzymuje integralność komórek trzustkowych. Korzystnie wpływa na regenerację i proliferację komórek beta trzustki, a także na usprawnianie obwodowego metabolizmu glukozy i zwiększanie sekrecji insuliny (o około 44%-70%).

Przeprowadzono badania na szczurach, u których wywołano cukrzycę, a następnie podawano wodny wyciąg z czarnuszki. Spowodował on redukcję poziomu glukozy we krwi i stymulację wydzielania insuliny.

Działa przeciwwrzodowe

Do przyczyn powstawania wrzodów zalicza się między innymi obniżenie aktywności enzymów antyutleniających. Przeciwwrzodowe działanie oleju z czarnuszki poprawia aktywność antyoksydacyjną i powoduje wzrost zawartości mucyny w błonie śluzowej żołądka.

Zarówno nasiona jak i olej z nasion czarnuszki wykazują silne działanie ochronne na błonę śluzową żołądka ze stopniem protekcji 53,5%. W efekcie zmniejsza się obszar objęty nadżerkami.

Działanie na układ sercowo-naczyniowy

Badania wykazały, że olej z czarnuszki zmniejsza zbyt wysokie ciśnienie tętnicze krwi, ponieważ posiada hamujące działanie na częstość akcji serca oraz jego kurczliwość.

Olej przyczynia się do wzrostu obniżonego poziomu erytrocytów i leukocytów, zwiększa objętość krwinek w hematokrycie i odsetek neutrofilów. Dodatkowo czarnuszka zmniejsza ryzyko miażdżycy tętnic wieńcowych oraz obwodowej choroby naczyniowej.

Zobacz także: Właściwości oleju z czarnuszki.

Maseczka z czarnuszki, miodu i płatków owsianych

Olej z czarnuszki można wykorzystać na różne sposoby. Może on być bardzo dobrym dodatkiem do różnego rodzaju maseczek. Połączenie wielu składników odżywczych, fitosteroli, kwasów omega oraz witamin pozytywnie wpłynie na koloryt, nawilżenie, a także zmiany skórne. Na poniższym filmie pokazujemy jak w prosty sposób wykonać maseczkę z wykorzystaniem oleju z czarnuszki:



Polecane produkty:

Bibliografia

  1. Pałczyński C., Kupryś-Lipińska I., Kuna P., Czarnuszka siewna (Nigella sativa) czyli panna w zieleni: działanie przeciwzapalne, Alergia 3/2016.
  2. Mańkowska D., Bylka W., Nigella sativa L. – związki czynne, aktywność biologiczna, Poznań, 1/2009.

4 Responses

  1. Nie miałam pojęcia, że czarnuszka ma aż tyle różnych zastosowań! Chyba muszę się lepiej przyjrzeć olejowi i rozważyć zakup

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *

0

Twój koszyk jest pusty

Brak produktów w koszyku.