Werbena to bardzo popularna roślina zielna wykorzystywana w ziołolecznictwie i medycynie alternatywnej na całym świecie. Surowcem stosowanym we współczesnej fitoterapii jest ziele werbeny o intensywnym, charakterystycznym aromacie. Właściwości terapeutyczne obejmują między innymi działanie wykrztuśne oraz przeciwdrobnoustrojowe.

Werbena – charakterystyka
Naturalne stanowiska występowania werbeny są szeroko rozpowszechnione na całym świecie: znaleźć ją można na terenie Europy, obu Ameryk, Afryki Północnej i Środkowej, Azji i Australii. Gatunek ten rośnie głównie w strefie klimatu umiarkowanego. Werbena lekarska preferuje gleby suche, ale dobrze utrzymujące wilgoć oraz nasłonecznione stanowiska. Jest gatunkiem ruderalnym. Występuje na polach, kamieńcach, przydrożach oraz nieużytkach, często w pobliżu zbiorników wodnych.
Omawiana roślina dorasta do około 75 cm wysokości, jest wieloletnią rośliną zielną. Wzniesione, rozgałęziające się u góry, zdrewniałe łodygi, są w przekroju czterokątne, pokryte są szorstkimi włoskami. Od czerwca do września gatunek ten wytwarza drobne, bladoliliowe kwiaty.
Werbena – skład
Werbena ma niezwykle bogaty skład chemiczny. Znaleźć w niej można składniki mineralne i antyoksydanty. Głównymi grupami metabolitów wtórnych, determinującymi profile aktywności biologicznej surowca są glikozydy irydoidowe, m.in. werbenalina, aukubina i hastatozyd, a także glikozydy fenylopropanoidowe (pochodne kwasu kawowego), m.in. werbaskozyd, izowerbaskozyd i eukowozyd. W werbenie odnotowuje się ponadto dużą ilość flawonoidów (w tym kemferol, luteolina, apigenina) oraz olejek eteryczny, w skład którego wchodzi ponad 40 różnych związków biologicznie aktywnych.
W nieco mniejszych ilościach w werbenie znajdują się biopierwiastki takie jak:
Werbena – właściwości prozdrowotne
Ze względu na swój bogaty i wyjątkowy skład, omawiana roślina znajduje szerokie zastosowanie w lecznictwie od tysięcy lat. Ziele werbeny lekarskiej obecnie wykorzystuje się najczęściej jako surowiec przeciwdrobnoustrojowy, sekretolityczny oraz wykrztuśny. Wskazaniem do jego stosowania jest przede wszystkim leczenie chorób górnych dróg oddechowych, głównie w stanach zapalnych gardła i zatok.
Udowodniono, że werbena może przyspieszać gojenie się trudnych ran, zmniejszać stany zapalne, jak również działać moczopędnie, co sprawdza się korzystnie przy chorobach nerek i dróg moczowych. Tradycyjne zastosowanie werbeny lekarskiej w zaburzeniach funkcji układu nerwowego to leczenie depresji, bezsenności i dolegliwości lękowych. Tutaj sprawdza się zarówno w obszarze suplementacji i leków doustnych, jak i aromaterapii. Najczęściej jednak werbenę w celach medycznych stosuje się jako napar. Werbena poprawia witalność, przyspiesza rekonwalescencję, wzmacnia organizm. Może być uznawana za zioło adaptogenne, choć wciąż w mniejszym stopniu niż żeń-szeń czy cytryniec chiński.
Werbena – przeciwwskazania
Jak w przypadku każdego zioła, tak i tutaj wyszczególnia się przeciwwskazania do stosowania werbeny. Prezentują się one następująco:
- ciąża – może działać rozkurczowo, co w pierwszym trymestrze zwiększa ryzyko poronienia, natomiast w trzecim trymestrze zwiększa ryzyko porodu przedwczesnego;
- karmienie piersią – wciąż nie wiadomo, jak wpływa na kobiecy pokarm i rozwijające się niemowlę, które go spożywa;
- choroby żołądka i przewodu pokarmowego – między innymi choroba refluksowa przełyku, nadkwaśność, choroba wrzodowa żołądka i/lub dwunastnicy;
- alergia – na rośliny z rodzaju werbenowatych;
- kamica żółciowa – ponieważ werbena może stymulować produkcję i wydzielanie żółci.
Przy innych chorobach przewlekłych w razie wątpliwości najlepiej skonsultować się z lekarzem prowadzącym.
Polecane produkty:
|
Olej z czarnuszki
Czarnuszka to wszechstronny, naturalny produkt o potwierdzonym, niezwykle szerokim działaniu. Wykazuje właściwości m.in. antyseptyczne, antywirusowe, przeciwbakteryjne, przeciwgrzybicze, przeciwalergiczne ... Zobacz więcej... |
Bibliografia
- Kubica P., Szopa A., Dominiak J., Łuczkiewicz M., Ekiert H., Werbena lekarska (Verbena officinalis L.) – charakterystyka botaniczna, skład chemiczny, znaczenie lecznicze, badania aktywności biologicznej oraz badania biotechnologiczne, Post Fitoter 2018; 19(3): 183-194.
- https://plantpol.com.pl/media/wysiwyg/pliki/Technologie/WERBENA_SUPERBENA_TAPIEN_TEMARI.pdf.




