Hepatocyty

Hepatocyty to najważniejsze komórki budujące wątrobę i odpowiadające za większość jej funkcji metabolicznych. To właśnie one neutralizują toksyny, regulują przemiany składników odżywczych, uczestniczą w produkcji żółci oraz wspierają utrzymanie równowagi energetycznej organizmu. Od kondycji hepatocytów zależy sprawność całego układu detoksykacji, poziom energii, prawidłowa gospodarka tłuszczowa i ogólne samopoczucie. Gdy ulegają uszkodzeniu (z powodu diety, stylu życia, alkoholu, leków czy chorób), funkcjonowanie wątroby może zostać poważnie zaburzone. W takich sytuacjach diagnostyką i leczeniem zajmuje się lekarz hepatolog.

Hepatocyty

Hepatocyty – anatomia

Hepatocyty to wieloboczne komórki o wymiarach około 20-30 µm, będące jednostkami budulcowymi i funkcjonalnymi największego narządu człowieka, czyli wątroby. Pod względem budowy komórkowej w hepatocytach wyróżnić można:

  • zwykle jedno jądro komórkowe – jednak nawet 25% hepatocytów posiada dwa jądra, często poliploidalne;
  • liczne organelle komórkowe – hepatocyty są bardzo bogate w mitochondria (nawet 1-2 tysiące w jednej komórce), retikulum endoplazmatyczne, aparat Golgiego, lizosomy i peroksysomy;
  • biegunowość – w hepatocycie wyszczególnić można dwa bieguny. Biegun naczyniowy ma kontakt z krwią, natomiast biegun żółciowy tworzą ścianę kanalika żółciowego.

Hepatocyty wykazują zdolność proliferacji, mogą się dzielić i częściowo regenerować wątrobę, choć proces ten ma swoje ograniczenia. Średni czas życia hepatocytu to około 150 dni. Czas przeżycia tych komórek może znacząco się skrócić, a ich uszkodzenia powodują:

  • wirusy (np. HBV, HCV);
  • alkohol;
  • leki;
  • toksyny chemiczne.

Nadmierne uszkodzenie prowadzi do marskości lub niewydolności wątroby, przy czym zaawansowane te stany należą do grona nieuleczalnych. Warto podkreślić, że hepatocyty to najważniejsze komórki wątroby, stanowiące nawet 80-90% jej masy komórkowej.

Hepatocyty – funkcje

Podstawowe funkcje hepatocytów to przede wszystkim:

  • metabolizm białek – synteza albumin, globulin, fibrynogenu oraz czynników krzepnięcia;
  • metabolizm węglowodanów – magazynowanie glikogenu, glukoneogeneza (wytwarzanie glukozy z innych związków), utrzymywanie stałego poziomu cukru we krwi;
  • metabolizm lipidów – produkcja cholesterolu, lipoprotein i fosfolipidów;
  • magazynowanie – gromadzenie żelaza, miedzi oraz witamin (witamina A, witaminy D, witaminy B12);
  • detoksykacja – neutralizacja alkoholu, leków, toksyn i innych substancji obcych dla organizmu;
  • produkcja żółci – niezbędnej do trawienia tłuszczów i wydalania produktów przemiany materii;
  • regulacja odporności – udział w usuwaniu drobnoustrojów i toksyn z krwi.

Można powiedzieć, że to właśnie one odpowiadają za większość funkcji wątroby. Rolę tego narządu utożsamia się z pracą hepatocytów. Dodatkowo komórki te (jak wykazano w badaniach) wspierają pośrednio procesy regeneracji wątroby poprzez wydzielanie hormonów i czynników wzrostu, jak również kontrolują równowagę energetyczną i skład krwi, utrzymują więc homeostazę ustroju.

Warto podkreślić, że w wątrobie znajduje się wiele innych komórek, a wszystkie one wspierają się wzajemnie i uzupełniają swoje funkcje. Dla przykładu wątrobę budują również w mniejszym stopniu komórki Kupffera (makrofagi wątrobowe, odpowiedzialne m.in. za fagocytozę bakterii, wirusów i starych erytrocytów), komórki gwiaździste (odpowiadają za magazynowanie witaminy A, regulację przepływu krwi w zatokach wątrobowych, uczestnictwo w procesach włóknienia), a także komórki śródbłonka (tworzą barierę między krwią a hepatocytami, umożliwiają wymianę substancji dzięki porom, regulują transport składników odżywczych).

Uszkodzenie hepatocytów – najczęstsze choroby

Najczęstsze choroby związane z uszkodzeniem hepatocytów to:

  • stłuszczeniowa choroba wątroby;
  • zapalenia wirusowe (HBV, HCV);
  • marskość oraz rak wątrobowokomórkowy (HCC).

Stłuszczeniowa choroba wątroby to jednak zdecydowanie najczęstsza przewlekła choroba wątroby na świecie. Wiąże się z otyłością, cukrzycą typu 2, insulinoopornością i zespołem metabolicznym. W jej przebiegu hepatocyty gromadzą nadmiar tłuszczu, co prowadzi do ich dysfunkcji i stanu zapalnego. Z kolei wirusowe zapalenie wątroby, jak wskazuje nazwa, ma podłoże wirusowe, w którego przebiegu wirusy uszkadzają hepatocyty, powodując przewlekły stan zapalny. Może to prowadzić do marskości i zwiększa ryzyko raka wątrobowokomórkowego. Przy marskości wątroby dochodzi do włóknienia i utraty prawidłowej struktury wątroby, co manifestuje się niewydolnością wątroby i powikłaniami jak wodobrzusze czy encefalopatia wątrobowa.

Hepatocyty – suplementacja wspierająca ich kondycję

Zdrowa dieta, ograniczenie alkoholu i unikanie toksyn to podstawa ochrony hepatocytów, jednak naturalna suplementacja może dodatkowo wspierać ich codzienną pracę. Substancje bogate w chlorofil, antyoksydanty i składniki odżywcze pomagają organizmowi radzić sobie z obciążeniami, które wpływają na funkcjonowanie komórek wątroby. Na szczególną uwagę zasługują dwa naturalne suplementy diety:

Chlorella – naturalne źródło chlorofilu, witamin i minerałów. Wspiera procesy oczyszczania organizmu i pomaga utrzymać równowagę metaboliczną, co sprzyja odciążeniu hepatocytów.

Spirulina – bogata w białko i fikocyjaniny o silnych właściwościach przeciwutleniających. Wspomaga ochronę komórek przed stresem oksydacyjnym, jednym z czynników mogących obciążać wątrobę.

Regularna i rozsądna suplementacja tymi algami może wspierać ogólną kondycję organizmu oraz sprzyjać prawidłowej pracy hepatocytów na co dzień.



Polecane produkty:

Bibliografia

  1. Silverthorn D., Fizjologia człowieka, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2018.
  2. Szczeklik A., Choroby wewnętrzne, Wydawnictwo Medycyna Praktyczna, Kraków 2006.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *